Nowelizacja prawa własności przemysłowej – Podsumowanie
Szybciej i prościej. Taki slogan reklamowy dobrze oddaje charakter zmian wprowadzonych w ramach modernizacji prawa własności przemysłowej. Czy przedsiębiorcy docenią szereg uproszczeń w procedurze oraz większą dostępność pomocy prawnej? Warto prześledzić niedawne zmiany.
Od lat ustawodawca konsekwentnie wprowadza rozwiązania, które mają realnie wspierać przedsiębiorców i harmonizować polskie prawo z regulacjami unijnymi. Jednym z ważniejszych etapów tych działań było wejście w życie 27 lutego 2020 r. ustawy z 16 października 2019 r. nowelizującej Prawo własności przemysłowej (Dz.U. poz. 2309). Nowe przepisy przyniosły istotne zmiany w procedurach przed Urzędem Patentowym RP – ich nadrzędnym celem jest skrócenie czasu postępowań oraz uproszczenie formalności. Bardziej przejrzyste i przyjazne zasady mają zachęcić firmy do częstszego zgłaszania wynalazków, wzorów użytkowych, wzorów przemysłowych i znaków towarowych. Co istotne, nowelizacja uwzględnia postulaty zarówno ekspertów z zakresu prawa własności przemysłowej, jak i samych przedsiębiorców, którzy wcześniej wskazywali na potrzebę usprawnienia pracy urzędu. Poniżej przedstawiamy najważniejsze zmiany dotyczące znaków towarowych i wzorów przemysłowych
Koła zębate nawiązujące do procedury rejestracji znaku towarowego
Możliwość uzyskania zwolnienia z opłaty okresowej za ochronę znaku towarowego
Dotychczas osoby zgłaszające znak towarowy mogły uzyskać częściowe zwolnienie z opłaty zgłoszeniowej. Po złożeniu wniosku i wykazaniu braku możliwości poniesienia pełnej wysokości opłaty, Urząd Patentowy może obniżyć opłatę nawet o 80 procent.
Nowelizacja wprowadza możliwość ubiegania się o zwolnienie z opłaty za pierwszy dziesięcioletni okres ochronny znaku. Ta innowacyjna propozycja ma być zachętą do budowania dobrego nawyku ochrony marki już na etapie jej tworzenia. Takie ułatwienie skierowane jest do osób fizycznych oraz przedsiębiorców rozpoczynających swoją działalność gospodarczą.
Warto pamiętać że zwolnienie z opłaty jest wyjątkiem przewidzianym dla podmiotów i osób znajdujących się w szczególnej sytuacji materialnej np. przejściowych problemów finansowych i są w stanie taki fakt udowodnić. Badając wniosek, Urząd Patentowy może wezwać wnioskodawcę do złożenia odpowiednich oświadczeń majątkowych lub innych dokumentów potwierdzających trudną sytuację materialną.
Szybsze rozpatrywanie sprzeciwów
Informacja o wniesieniu sprzeciwu wobec zgłoszonego znaku towarowego z pewnością nie jest tym, na co czeka przedsiębiorca. Jeszcze do niedawna brak reakcji ze strony zgłaszającego w toku postępowania sprzeciwowego praktycznie przesądzał o wyniku sprawy – milczenie oznaczało automatyczną utratę prawa ochronnego, a postępowanie kończyło się jego umorzeniem. Dziś jednak nowe zasady sprzeciwu wprowadzają bardziej zrównoważone podejście i zmieniają dynamikę całej procedury.
Wprowadzona zmiana ma na celu ochronę praw właścicieli oprotestowanych znaków. W sytuacji, w której uznamy że sprzeciw, który otrzymaliśmy jest bezzasadny lub powstrzymamy się od jakichkolwiek działań, sprawa zostanie skierowana do rozpatrzenia przez eksperta lub zespół orzekający. Rezygnacja z rozstrzygania spraw przez kolegia orzekające pozwoli na skrócenie czasu niepewności prawnej związanej z oczekiwaniem na decyzję Urzędu.
Brak reakcji na sprzeciw nie kończy postępowania. Do wydawania decyzji w sprawach spornych zostali upoważnieni eksperci urzędowi, którzy zastąpili kolegia orzekające.
Rozpocznij bezpłatną, wstępną weryfikację:
Zmiany dotyczące roszczenia o zabezpieczenie dowodów i udzielenie informacji
Działania podejmowane przez nieuczciwą konkurencję spędzają sen z powiek wielu uczciwym przedsiębiorcom. Często jedynym skutecznym rozwiązaniem jest wybór drogi sądowej. W takim przypadku w pierwszej kolejności należy zadbać o materiał potwierdzający fakt naruszenia naszego prawa. Po nowelizacji wniosek o zabezpieczenie dowodów, pozwalający na doraźne działanie np zajęcie partii towaru musi być odpowiednio uprawdopodobniony.
Roszczenie o zabezpieczenie dowodów to nie jedyny skuteczny środek służący poszkodowanym przedsiębiorcom. Tak samo ważne jest ustalenie skali naruszenia znaku towarowego - pochodzenia i ilości towaru, czy kanałów dystrybucji. Zobowiązani do udzielania informacji są już nie tylko bezpośredni sprawcy naruszeń. Nowelizacja rozszerza ten katalog o osoby trzecie np. producentów, czy pośredników, którzy czerpali z takiego procederu korzyści finansowe. Od roszczenia o udzielenie informacji zwolniony jest natomiast konsument działający w dobrej wierze.
Warunkiem uzyskania obu roszczeń cywilnoprawnych jest przedstawienie dowodów lub uprawdopodobnienie sytuacji, w której nasze prawo ochronne może być łamane.
Adwokaci i radcowie prawni z nowymi kompetencjami
Dotychczas adwokaci i radcowie prawni mogli występować przed UPRP w charakterze pełnomocnika wyłącznie w sprawach z zakresu znaków towarowych. Po zmianach są oni uprawnieni do reprezentowania klientów również w kwestiach dotyczących wzorów przemysłowych i oznaczeń geograficznych.
Powyższa zmiana wydaje się uzupełniać wchodzącą w życie 1 lipca 2020r. nowelizację kodeksu postępowania cywilnego. Zakłada ona min. utworzenie sądów ds. własności intelektualnej w czterech polskich miastach oraz obowiązek zastępstwa procesowego przez pełnomocnika w sprawach w których wartość przedmiotu sporu przekracza dwadzieścia tysięcy złotych. W związku z rozszerzeniem dostępności usług prawnych zwiększono również zakres uprawnień rzeczników patentowych. Od lipca mogą być oni pełnomocnikami w postępowaniach cywilnych, we wszystkich sprawach dotyczących własności intelektualnej.
Nowe przepisy modernizujące prawo własności przemysłowej wpływają pozytywnie na pracę Urzędu Patentowego. Zwiększona liczba stanowisk eksperckich, skrócenie czasu oczekiwania na wydanie dokumentów potwierdzających posiadanie prawa ochronnego, usprawnienia procesu rejestracji działające na korzyść zgłaszających oraz możliwość zwolnienia z opłat za pierwszy okres ochronny czynią procedurę bardziej przystępną i atrakcyjną. Zmiany dotyczące wynalazków (łatwiejsza ochrona wynalazków wspomaganych komputerowo, wprowadzenie instytucji poszukiwania międzynarodowego) również należy ocenić pozytywnie. Krok w stronę innowacyjności musi być jednak odpowiednio przemyślany.
Opisane powyżej zmiany mają dziś charakter archiwalny i odnoszą się do konkretnego etapu nowelizacji przepisów. Warto jednak pamiętać, że prawo własności intelektualnej jest jedną z najbardziej dynamicznie rozwijających się gałęzi prawa. Ustawodawca regularnie wprowadza kolejne rozwiązania, których celem jest jeszcze skuteczniejsza ochrona marki, zwiększenie bezpieczeństwa obrotu gospodarczego oraz uproszczenie procedur dla przedsiębiorców.
Nowe regulacje konsekwentnie zmierzają do tego, aby dbanie o bezpieczeństwo marki było łatwiejsze, bardziej dostępne i lepiej dopasowane do realiów współczesnego rynku. Dlatego przed podjęciem decyzji dotyczących ochrony znaku towarowego lub innych praw własności intelektualnej warto każdorazowo zweryfikować aktualny stan prawny lub skonsultować się ze specjalistą.

Specjalista ds. znaków towarowych, absolwent prawa na Uniwersytecie Marii Curie Skłodowskiej w Lublinie. Od 2019 roku związany z kancelarią Brandelaw, gdzie zajmuje się kompleksowym wsparciem w sprawach dotyczących znaków towarowych oraz wzorów przemysłowych, w tym nadzorem nad terminami postępowań oraz bieżącą obsługą korespondencji z klientami.